اين كتاب در بردارنده طيف نسبتا وسيعي از موضوعات مختلف است، اما همه مطالب كتاب در حقيقت حول دغدغه‌هاي هميشگي استاد مجتهدي وحدت يافته است، دغدغه‌هايي مانند اهميت فلسفه و نسبت آن با ديگر شئون زندگي انساني از قبيل علم و الهيات و هنر و تاريخ. آسيب‌شناسي وضع فلسفه در ايران، وضع بشر معاصر در قبال جهان و طبيعت و جنگ و صلح، نسبت نظر و عمل، مسئله فلسفه‌هاي مقايسه‌اي و تعاملات فكري فيلسوفان و هنرمندان در دوره‌هايي خاص، و مطالبي درباره سابقه فلسفه در سنت و فرهنگ ما از موضوعات اين كتاب است و روش پرداختن به جملگي آن‌ها روش معمولي پديدآورنده‌شان، يعني نگرش فلسفي با رويكرد تاريخي بوده است.